TULA | Kung Saan Tumangging Manahimik ang Lupa

By Lui Queano

Hindi dumating si Chantal sa kanayunan upang maging bayani.
Dumating siya upang makinig.
Dumating siya na ang mga kamay ay sanay pa sa silid-aralan at mga pahina ng kuwaderno,
dala ang mga tanong na hinasa ng pagmamahal sa isang bayang kilala niya
sa mga salaysay ng pag-alis ng kanyang mga magulang.
Hindi siya sinalubong ng ginhawa ng Mindoro—
kundi ng katotohanan.
Ang lupa ang unang nagsalita—
sa bitak-bitak na lupa,
sa mga ilog na may alaala ng mga bagyo,
sa tahimik na tibay ng mga kababaihang Mangyan
na pasan ang buong mundo sa kanilang mga balikat.
Dito natutong maglakad nang marahan si Chantal,
isabay ang paghinga sa ritmo ng pagtatanim at paghihintay,
unawain na ang mismong pag-iral ay isang anyo ng paglaban.
Sa gabi, umiikot ang mga kuwento sa paligid ng apoy
na parang mga bantay na espiritu.
Mga kuwento ng sundalo, ng mga helikopter
na naghihiwa sa langit,
ng mga tahanang iniwan hindi dahil ginusto,
kundi dahil pinilit.
Tahimik na nakinig si Chantal,
mahigpit ang panga, nag-aapoy ang dibdib.
Doon niya naunawaan:
ang kapayapaan ay hindi kawalan ng ingay—
ito ay presensya ng katarungan.
Nang umalingawngaw ang langit,
wala itong awa.
Nayanig ang mga burol na minsang nag-aruga ng ani.
Kumapit ang mga bata sa kanilang mga ina.
Nagkawatak-watak ang mga pamilya
na parang mga binhing tinangay ng bagyo.
Kasama nila si Chantal sa pagtakbo,
nilulunod ng putik ang kanyang mga paa,
dinadaganan ng takot ang kanyang dibdib—
ngunit hindi siya lumingon.
Ang pag-alis ay pagtalikod sa katotohanang
kanyang piniling dalhin.
At pagkatapos—
katahimikan.
Hindi katahimikan ng kapayapaan,
kundi katahimikang ipinataw ng kapangyarihan.
Katahimikang pilit binubura ang mga pangalan,
itinatago ang mga saksi,
at nagpapanggap na ang kanayunan
ay sapat na bakante upang bombahin.
Ngunit naaalala ng lupa si Chantal.
Naaalala nito ang kanyang mga tanong.
Ang kanyang pagtangging pumikit.
Ang kanyang paniniwala na ang pakikiisa ay hindi kawanggawa,
na ang katarungan ay hindi ibinibigay
kundi ipinaglalaban.
Maaaring itago ang kanyang katawan,
ngunit hindi ang kanyang mga yapak.
Bakas ang mga ito sa mga burol,
sa mga silid-aralang minsan niyang tinayuan,
sa bawat tinig na ngayo’y
sumisigaw ng pagtutol.
Nawawala si Chantal—
ngunit hindi siya naglaho.
Nabubuhay siya sa bawat panawagang
sumisigaw sa lansangan,
sa bawat kamaong nakataas laban sa katahimikan,
sa bawat pamayanang nagsasabing:
Narito pa rin kami.
Hindi lumuluhod ang kanayunan.
Hangga’t hindi lumilitaw si Chantal katulad ng maraming iba pa,
hangga’t hindi humihinto ang mga pambobomba,
hangga’t hindi malaya ang lupa—
magpapatuloy ang pakikibaka.

The post TULA | Kung Saan Tumangging Manahimik ang Lupa appeared first on Bulatlat.